HİMALAYA TUZU VE KAYA TUZU DA RİSK TAŞIYOR
Son yıllarda doğal ürünlere yönelimin artmasıyla birlikte Himalaya tuzu, kaya tuzu ve deniz tuzu daha fazla tercih edilmeye başlandı. Ancak bu tuz çeşitlerinin temel bileşeninin sodyum klorür olduğunu belirten uzmanlar, aşırı tüketim durumunda benzer sağlık risklerinin ortaya çıkabileceğini vurguluyor. Dr. Öğr. Üyesi Hasan Hacıosman'ın açıklamalarına göre, önemli olan kullanılan tuzun rengi, kaynağı veya çeşidi değil, günlük toplam sodyum alımının kontrol altında tutulması.
SADECE TANSİYONU DEĞİL, KARACİĞERİ DE ETKİLEYEBİLİR
Aşırı tuz tüketiminin yüksek tansiyon ve böbrek hastalıklarıyla ilişkisi uzun süredir biliniyor. Ancak bilim insanları, yüksek tuz içeren beslenme alışkanlıklarının karaciğer üzerindeki olası etkilerini de araştırıyor. Eylül 2026'da yayımlanan ve Duke-NUS Tıp Fakültesi ile University College London araştırmacılarının katkı sunduğu deneysel bir çalışmada, yüksek tuz içeren beslenmenin obez olmayan farelerde karaciğer metabolizmasını etkileyebildiği gözlemlendi. Araştırmada karaciğerde iltihaplanma ve fibrozisle ilişkili değişiklikler tespit edildi. Bununla birlikte çalışma hayvanlar üzerinde gerçekleştirildiği için aynı etkilerin insanlarda da oluştuğunu söylemek henüz mümkün değil. Uzmanlar, bu ilişkinin daha kapsamlı bilimsel araştırmalarla incelenmesi gerektiğini belirtiyor.
GÜNLÜK TUZ TÜKETİMİ NE KADAR OLMALI?
Dünya Sağlık Örgütü, yetişkinlerin günlük tuz tüketiminin 5 gramın altında tutulmasını öneriyor. Bu miktar yalnızca yemeklere sonradan eklenen tuzu değil, gün boyunca tüketilen bütün yiyeceklerden alınan tuzu da kapsıyor. Özellikle ekmek, peynir, zeytin, turşu, işlenmiş et ürünleri, hazır çorbalar ve paketli gıdalar fark edilmeden günlük tuz tüketimini artırabiliyor.
BÖBREK HASTALARI DAHA DİKKATLİ OLMALI
Fazla sodyum tüketimi kan basıncını yükselterek böbrekler üzerindeki yükü artırabiliyor. Özellikle hipertansiyon ve kronik böbrek hastalığı bulunan kişilerin tuz tüketimini kontrol altında tutması önem taşıyor. Uzmanlar, potasyum içeren düşük sodyumlu tuz alternatiflerinin de herkes için uygun olmayabileceğini belirtiyor. Böbrek hastalığı bulunanların veya potasyum düzeyini etkileyen ilaç kullananların bu ürünleri doktor önerisi olmadan tüketmemesi gerekiyor.
UZMANLARDAN SOFRADAKİ GİZLİ TUZA KARŞI UYARI
Günlük tuz tüketimini azaltmak için yalnızca tuzluğu sofradan kaldırmak yeterli olmayabiliyor. Uzmanlar, paketli gıdaların etiketlerinin incelenmesini, hazır ürünlerin sınırlandırılmasını ve yemeklere eklenen tuz miktarının kademeli olarak azaltılmasını öneriyor. Yemeklere lezzet katmak için limon, sarımsak ve çeşitli baharatların kullanılması da öneriler arasında yer alıyor. Ayrıca iyot eksikliğinin önlenmesi açısından, tuz kullanıldığında iyotlu tuzun tercih edilmesi önem taşıyor. Uzmanların ortak mesajı ise net: Sağlıklı beslenmede tuzun çeşidinden çok, tüketilen toplam miktar belirleyici rol oynuyor.